Salme 119.81-83

  81 כ Eg tærest bort av lengsel etter di frelse,

          eg ventar på ditt ord.
          
    82 Auga sloknar, eg ventar på dine ord,
          eg spør: «Når vil du trøysta meg?»
          
    83 Eg har vorte som ein skinnsekk i røyk,
          likevel gløymer eg ikkje dine forskrifter.

Herre Jesus! Du som er Guds ord, du er også i dette ordet me deler med kvarandre i dag. Nær trua vår, og styrk oss ved Den Heilage Ande. Amen! 

v. 81 Salmisten tærdest bort av lengsel etter Guds frelse. Det er sterke ord. Han ventar på eit ord frå Gud, ei openberring som kan redda han ut av ein fastlåst situasjon. Det er i alle fall den mest nærliggjande tolkinga, og slik kan me alle be om me har det slik. 

Men dette kan også vera forkynnaren si bøn. Han lengtar desperat etter at folk skal bli frelst, etter vekking, etter at Gud skal koma med friske, sterke, sanne og skapande ord som trenger inn i folks sinn som tveegga sverd som kløyver ånd, sjel, marg og bein og dømmer hjartans tankar og råd, som det står i Hebrearbrevet 4, og driv folk til omvending og tru, rykker dei ut av djevelens makt og fører dei inn i Guds evige rike. Slike ting lengtar eg etter. 

v.82 Salmisten skriv av "augo sloknar". Det kan bety at han kjem til å døy, eller at han er i ferd med å mista all inspirasjon og kraft, mista gløden. Eg trur helst det siste. Det følest ubehageleg, stundom panikkaktig når det skjer. Kva hender med meg no? Eg var jo så brennande og varm, så takksam og glad, men no har eg mista motet. 

Dette er ikkje Guds verk. Dette er fiendens gjerning i liva våre. Gud gjev oss aldri ei ånd som gjer oss motlause, men ei ånd som verkar visdom og kraft. Difor skal me avvisa motløysa, søka inn i Guds ord og be Gud om å forbarma seg over oss og igjen fylla sinn og tanke med lys optimisme. 

v.83 Salmisten føler seg som ein utbrukt skinnsekk kasta på bålet, og han tenkjer kanskje tilbake på den tida då han var ny og frisk og full av Ande og kraft. No er han redd for at Gud har forkasta han, at det er slutt, og tanken skremmer han. Og det kan eg forstå. For ein forkynnar å døy og gå i grav utan å ha sett gjennombrot, er ein marerittanke. Forstå det den som kan. Men poenget med å vitna og forkynna om Jesus er jo at folk skal koma til tru, bli glad i Jesus og begynna å følgja han. Men uansett: store resultat eller ikkje, for sin eigen del heldt salmisten fast på Guds ord, og det vil eg ha sagt: Det gjer eg også. Håpar at du også kan seia det same. For då er det i alle fall håp for oss, og ein dag vil me erfara at Gud løftar tenesta vår opp på eit høgare nivå, og me vil sjå langt større resultat enn det me har gjort så langt. Så fatt mot, og lukke til. 

Salme 102,1-12

 Ei bøn for den hjelpelause når han veiknar og vil ausa ut si klage for Herren.

          
     2 Herre, høyr mi bøn,
          lat mitt rop nå fram til deg!
          
     3 Løyn ikkje andletet når eg er i naud.
          Vend øyret til meg,
          skund deg, svar når eg ropar!
          
     4 For dagane mine kverv som røyk,
          knoklane brenn som eld.
          
     5 Hjartet er som gras, solsvidd og visna,
          eg har gløymt å eta mitt brød.
          
     6 Eg sukkar og stønnar,
          eg er berre skinn og bein.
          
     7 Eg liknar pelikanen i ørkenen,
          eg er som ei ugle blant ruinar.
          
     8 Eg ligg vaken,
          eg er som ein einsleg fugl på taket.
          
     9 Fienden spottar meg heile dagen.
          Dei som gjer narr av meg,
          bruker namnet mitt til forbanning.
          
    10 Eg et oske som brød
          og blandar drikken min med tårer,
          
    11 for du er harm og vreid på meg.
          Du tok meg og kasta meg bort.
          
    12 Dagane mine er på hell, skuggane blir lange,
          eg visnar bort som gras.

Dei 12 første versa i denne salmen er ein klage. Salmisten er i ein situasjon der han langsamt visnar bort, og døden står for døra. Det verkar som om sjela hans er rysta på ein slik måte at han totalt har mista matlysta, at næringsinntaket meir eller mindre har stoppa opp, at han er blitt mager, berre skinn og bein, og at han har store smerter i skjelett og i bryst.  Dessutan har han søvnvanskar, er einsam, forfølgt av fiendar og mobba. Korleis er han komen i ein slik situasjon? Svaret finn me i vers 11: Guds vreide og dom hadde råka han. Han var blitt forkasta av Gud. Kven var han? Jesus Kristus. På krossen ropa Jesus ut: "Min Gud, min Gud, kvifor har du forlate meg?" Einsemda Jesus erfarte der var total, og fiendane spotta og mobba han så godt dei kunne, og han må ha ropt til Gud sin Far om ikkje å bli forlatt, om å bli høyrt, om å få hjelp. Men først måtte han gjennom dette helvete. For berre slik kunne han frelsa oss som han elska så høgt. Du forstår: Våre synder er av ein slik art at det kravde universets høgaste pris for å kjøpa oss fri frå dei: nemleg Guds eige liv og blod. Og Jesus, sann Gud og sant menneske,  tolte å stå i det. Han fullførte verket, og alle som vil kan no ta imot Guds frelse med takk og bli hans barn av nåde. Ære vere Jesus for det! 

Salme 98,1-3

 Ein salme.

        
          Syng ein ny song for Herren,
          for han har gjort under!
          Hans høgre hand og heilage arm
          har gjeve han siger.
          
     2 Herren har gjort si frelse kjend,
          openberra si rettferd for auga på folka.
          
     3 Han kjem i hug si miskunn,
          sin truskap mot Israels hus.
          Heile jorda har sett
          frelsa frå vår Gud.

Det er ei veldig profetisk kraft i desse versa. Kva under er det vers 1 syner til som er verd ein ny song? Jo, det at Herren har gjort si frelse kjend og openberra si rettferd for auga på folk, som me les i vers 2. Den kristne verdsmisjon er det største av alle mirakel under himmelen. For det første er det eit stort under at misjon i mogeleg. Det kosta Jesus livet å gjera himmelen tilgjengeleg for alle menneske. Utan hans død og oppstode hadde det ikkje vore noko kristent evangelium å forkynna for verda. Ingen andre enn Jesus kunne opna himmelen for oss. Og han gjorde det då han døydde for våre synder på krossen, og hans sigerrike oppstode står som eit vendepunkt i historia. Det var den oppstadne Kristus som gav læresveinane sine misjonsoppdraget. Hans død omfatta alle, og Guds frelse er ei gåve som skal rekkast ut til alle menneske i alle nasjonar, og berre slik kan hans rettferd bli openberra for auga på folka. Og salma ser lenger fram. Det er litt av eit "statement" når salmisten skriv at Herren har gjort si frelse kjend for jordas mange folk. Det er som om han ser fram mot den tid då det kristne evangelium har nådd fram til alle avkrokar på jorda. Det er mektig. Og i dette universelle bilete har Israels hus ein sentral plass. For det er ingen tvil: Gud ser på verda som ein todelt storleik: Israel og nasjonane, og sjølve misjonshistoria er eit uttrykk for Guds truskap mot Israels hus. Korleis det? Jo, Israels kall var å bringa Guds velsigning til folkeslaga. Men då dei valde bort Jesus, hadde dei ikkje lenger noko bodskap å forkynna eller noko velsigning å dela. Men i sin truskap mot Israel let Herren oppdraget gå vidare til truande frå alle nasjonar slik at oppdraget likevel skulle gjennomførast. Og me må sjå det slik: Heile Bibelen er ei jødisk bok, og gjennom kyrkja blir denne velsigninga frå Israel forkynt for folkeslaga. Det er ein mektig visjon. Men i siste fase av dette løpet skal heile Israel bli frelst, og det er det me ser konturane av akkurat i skrivande stund. Herren samlar folket sitt på Israels fjell for å frelsa og lækja dei etter 2000 år i diaspora. 

Salme 85,9-11

Eg vil høyra kva Gud Herren seier.
          For han talar fred til sitt folk,
          til sine trugne,
          – berre dei ikkje vender attende til dårskap!
          
    10 Ja, hans frelse er nær for dei som fryktar han,
          så herlegdom skal bu i landet vårt.
          
    11 Miskunn og sanning skal møta kvarandre,
          rettferd og fred skal kyssa kvarandre.

Dersom alle menneske hadde hatt den innstillinga at dei ville høyra kva Gud Herren seier, ville dei fleste problem som denne verda strir med vore løyst. For i Bibelen finn me oppskrifta på eit sunt liv både for den enkelte og for fellesskapet.
For Gud talar fred til sitt folk. Fred er shalom på hebraisk, og betyr noko slikt som "himmelsk harmoni". Det Gud talar blir røyndom. Når Gud talar fred til sitt folk, då blir det fred for Guds folk. 
Guds folk er her identisk med "dei trugne", dei som trufast held fast på Gud og hans ord og ikkje vik av frå Herrens vegar. 
Alle som har det rett med Gud, har fred med Gud og fred i Gud. Men det er ingen garanti for at den som har det rett med Gud i dag har det rett med Gud i morgon. Det er alltid ein fare for at truande menneske kan venda attende til dårskap, dvs at dei veljer bort Gud og hans løysingar til fordel for sine eigne. Dårskap er det same som toskeskap, og det er veldig lite lurt å velja bort Gud, for han sit med vår evige lukke i hendene sine. 

v.10. Guds frelse er eit uttrykk for meir enn å berga eit menneske ut or ein fortvila situasjon. Når Gud frelser oss, gjer han hos heile og fullstendige. Denne frelsa er hos dei som fryktar Gud, dvs hos dei som gjev Gud og Guds ord full autoritet over liva sine. Dei som vil overprøva Guds ord, går glipp av Guds frelse. 

Guds herlegdom er eit uttrykk me finn mange plassar i Bibelen. Det er eit uttrykk som samlar i seg alle Guds eigenskapar, hans heilagdom, godleik, kraft, venleik, rettferd og miskunn. Når "herlegdom bur i landet", er det ikkje ei sjel i landet som ikkje forstår at Gud eksisterer, at han er god, at han er tilgjengeleg og at han må hyllast. Det er dei frelste som fryktar Gud som får Guds herlegdom til å slå seg ned i landet. 

I Johannesevangeliet 1,14 les me slik: "Og Ordet vart kjøt og tok bustad mellom oss." Eigentleg står det at Ordet slo opp telt hos oss. I vers 18 skriv Johannes: "Og me såg hans herlegdom, den herlegdomen som ein Son har frå far sin, full av nåde og sanning."

Då forstår me at når "herlegdom bur i landet" er Jesus nær hos oss på ein måte som gjer at dei tinga me les om skjedde i Det nye testamentet også skjer mellom oss i dag. Blinde vil sjå, spedalske blir reinsa, lamme går og evangeliet blir forkynt for dei fattige. Dette kallar me Guds rike. 

Og alt dette blir stadfesta i vers 11 i salma vår. Jesus er full av nåde og sanning, las me i Joh 1. Her i salme 85,11 les me at "miskunn og sanning skal møta kvarandre, rettferd og fred kyssa kvarandre." De skjedde i Jesus. I sitt første brev kap 1 vers 8-9 skriv Johannes: "Dersom me seier om oss sjølve at me ikkje har synd, då lyg me og sanninga er ikkje i oss. Men dersom me sannar syndene våre, er han trufast og rettferdig så han tilgjev oss syndene og reinsar oss frå all urett." 

Når me sannar syndene våre, får me fred med Gud og fred i Gud, og hans herlegdom strøymer inn i oss saman med Jesus. 

Når dette skjer med mange, vil til slutt "herlegdom bu i landet", og folk blir kristne så lett som berre det. Det kallar me kristen vekking. Gud vil at vekking skal vera noko som skjer kontinuerleg til Jesus kjem att for å dømma levande og døde. 

Salme 76

Dette er enno ei salme av Asaf.
Har framstår Gud i sitt velde, som ein mektig krigar alle må frykta, som ein som nedkjempar fiendane sine med sitt mektige ord slik at dei må bøya seg for han.

v.2. At Gud er kjent i Israel betyr at det er dei som kjenner Gud som er Israel. Jesus stadfester i Joh 17,1-3 at det evige livet nettopp er å kjenna Gud.
For dei som kjenner Gud er hans namn stort. Det ligg i sakas natur. Kjenner du Gud, elskar du han, og elskar du han, elskar du namnet hans, slik som du elskar namnet til alle du elskar.

v.3 lokaliserer Guds nærvær til Salem, som er ei kortform av Jerusalem. Sion er tempelberget. I den nye pakts tid er Gud nær der to eller tre er samla i hans namn.

v.4. Å føra krig mot Gud ligg djupt i alle menneske. Me ser det meir i vår tid enn nokon gong. Men Gud avvæpnar dei som vender seg mot han.

v.5-7. Då ser dei at Gud er strålande herleg, og mektigare enn dei evige fjell. Dei som legg ned sin motstand mot Gud, eller som blir nedkjempa av Gud og kapitulerer, får sjå Gud som SIN Gud.

v.8-10. Klassisk vekking skjer når fortapte syndarar vert råka av Guds vreide i sjela. Då veit dei at dei ikkje kan stå seg for Guds åsyn, at dei vil bli dømde til evig død om dei ikkje vender om og begynner å gå saman med Gud på hans veegar, dvs sannar syndene sine og begynner å følgja Gud og hans gode lover.

Klassisk vekking skjer som eit resultat av at Gud frå himmelen, frå sin stilling som den høgaste autoritet i universet, forkynner sin dom over menneska. Då vert alle stille. Paulus skirv i Romarbrevet at "kva munn blir lukka, og heile verda står skuldig innfor Gud."

Hensikten med dette finn me i vers 10b: Herren vil "frelsa alle hjelpelause på jord".  Skal eit menneske bli frelst, må det først bli så hjelpelaus at det let seg frelsa. Det er Guds lov som bringer eit menneske i frelsbar tilstand.

v.11. Då endar menneske sin harme med høgtid. Barnet har skrike og kjempa seg ut og finn roen i fars armar.

v.12 er ei oppfordring til dei frelste om å vigsla liv og eigedom til tenesta for Gud. Det er både rett og heilt naturleg for eit frelst menneske å gje raust til Guds rikes arbeid. Ja, alt ein kristen har, er Guds.

v.13 fortel at kongar og fyrstar er like mykje ei målgruppe for Guds dømmande og frelsande ord som noko anna gruppe. Ja, dei er ei særleg målgruppe fordi det dei bestemmer berører så mange. Difor er det kyrkja si plikt til seint og tidleg forkynna Guds ord for samfunnstoppane.

Salme 38,17-23

    17 Eg sa: Lat dei ikkje gleda seg over meg
          og ikkje briska seg når foten min er ustø.
       
    18 For eg held på å falla,
          mi smerte står alltid for meg.
       
    19 Ja, eg vedkjenner mi skuld
          og sørgjer over mi synd.
       
    20 Men fiendane lever og er sterke,
          dei som hatar meg utan grunn, er mange.
       
    21 Dei som løner godt med vondt, står meg imot
          fordi eg jagar etter det gode.
       
    22 Herre, forlat meg ikkje!
          Min Gud, ver ikkje langt borte frå meg!
       
    23 Skund deg og hjelp meg,
           Herre, mi frelse


vers 17: Salmisten har liten interesse av at fiendane hans skal triumfera over han når han mislukkast. Synda i menneskeslekta viser seg så tydeleg i det faktum at me kan kjenna på glede når det går dårleg for folk me ikkje likar. Ja, berre det at det finst folk me ikkje likar er eit reint syndig trekk. 

vers 18; Han heldt på å falla. Det er grunn til å tru at han snakkar om eit åndeleg fall. For i vers 19 snakkar han om at han vedkjende skulda si og sørgde over synda han hadde gjort. Å "falla" er altså ikkje å falla i synd, men å falla og ikkje reisa seg att. Ved å sanna syndene våre for Gud, reiser me oss att, og då er ikkje fallet vårt kvalifisert. 

Vers 20: Men fiendane har ingen syndenaud. Dei er sterke og levande og yt frimodige truande motstand. Er du ein som vitnar om Jesus, vil det alltid vera nokon som ikkje likar deg, ja, som kan koma til å hata deg og gjera livet trongt for deg. Du vil dei berre godt (vers 21), men vert ikkje forstått, og du blir løna med det som vondt er. Dei står deg imot, fordi du jagar etter det gode, dvs etter at dei skal bli kjent med Gud og oppleva frelse ved trua på Jesus og  at du og dei skal nå fram til himmellandet. 

vers 22-23 er ei bøn om at Gud ikkje må svikta og forlata han, ei heller vera langt borte frå han, men at han skal skunda seg og hjelpa. Den siste linja er ei vedkjenning: "Herre, mi frelse!"  Den skal du, min kjære lesar, ofte ta i din munn. Det er Herren Jesus som er di frelse. Du treng ikkje leita etter frelsa di i deg sjølv, korkje i kjenslelivet eller i ditt kristne engasjement, men berre i Jesus. Han er i sin person DI FRELSE. 

Salme 27,1-3

Denne salme deler me inn i 4 deler: vers 1-3, 4-6, 7-10 og 11-14

           

 1 Herren er mitt lys og mi frelse,
          kven skulle eg ottast?
           Herren er eit vern for mitt liv,
          kven skulle eg frykta?
         
     2 Når valdsmenn og fiendar nærmar seg for å sluka meg,
          då snublar og fell dei sjølve.
         
     3 Om ein hær vil slå leir mot meg,
          er mitt hjarte utan frykt.
          Om krigen trugar, endå er eg trygg.
              

v.1: David har sitt lys og si frelse  i Gud. Lys står for sanning, glede og von. Frelse handlar om tilgjeving, lækjedom og evig liv. Alt dette har den truande i Gud, ikkje i seg sjølv. Jesus seier om seg sjølv at han er verdas lys. Og Johannes skriv: Den som har Sonen, har livet. 

Vår frelse, framtid og von ligg i Jesus, ikkje i oss sjølve. Ofte leitar me i oss sjølv for å finna ut om me er sanne kristne, men me finn ingenting der som skulle tilseia det, smitta som me er av synd og vonde ting. Nei, me må løfta blikket og sjå på Jesus, rosa oss av Han og sanna med David: "Herren er mitt lys og mi frelse". Alt det eg manglar i meg sjølv, har eg i han som er gjeve meg som ei gåve frå himmelen.

Kven skal eg frykta? Dette er eit retorisk spørsmål der svaret er gjeve: INGEN. Det betyr ikkje at du ikkje er redd for både det eine og det andre, men har du Jesus har du ingen grunn til å vera redd korkje for  korkje folk eller fe, sjukdom eller død. Berre dette eine: å koma bort frå han som vil vera alt for deg. 

 

Så seier han: "Herren er eit vern for mitt liv!" I andre omsettingar lyder det gjerne: "Herren er mitt livs styrke" (King James) eller  "Herren er mitt livs kraft" (Luther). 

Me ber gjerne Gud og kraft til å leva som kristne og kraft til å gjera Guds gjerningar osv. I dag heiter deg gjerne salving. Ikkje noko gale i det. Men svaret på denne bøna er Herren sjølv. Den dagen me sannar at HERREN ER MI KRAFT, skjer det ei endring i liva våre. Me kviler med heile vår teneste i Gud, og det blir ei merkbar endring i effekten av det me gjer, for me begynnar å operera i tru på HAN SOM ER SALVA, ei tru som løyser ut mirakler på jorda, for han som bur i oss er større enn han som bur i verda.

v.2: David var stadig utsett for illgjerningsmenn. Som hærførar og konge var han i ein utsett posisjon. Ser me på kyrkja sin situasjon i verda, er bilete veldig likt. Kristne over alt er utsette for forfølging, diskriminering og overgrep av ymse slag. I våre dagar er det Guds familie i dei sentrale områda i Nigeria som blør mest. Men dei som går til åtak på Guds barn, undergrev sine eigne liv. Dei strir mot Jesus Kristus, og til slutt ramlar dei i si eiga grav om dei ikkje vender om og søkjer fred med Han. Hovudpoenget i dette er: Når vanskane tårnar seg opp for eit truande menneske, er Herren med i nauda, og det som ser ut som eit nederlag, blir garantert ein stor siger. 

v.3: David er verkeleg på offensiven her. Han har fått blikket festa på Herren, og motet hans er stort i han. No kan det koma kva det skal vera, ja, heile hærar. Det spelar ingen rolle. Herren er hans trumfkort som slår ut alle andre kort kor mange og gode dei enn er. Det er godt for oss når me kan surfa på slike openberringar. Må me berre ta vare på dei og dyrka dei så godt som me kan, for det kjem dagar då me ikkje ser så klårt som David ser her, dagar då me blir redde og må ropar og klagar til Gud om både det eine og det andre. Kristenlivet er sanneleg pendelprega. Men ta vare på dei gode dagane då alt er lyst og klårt og pris Herren alltid, også når gråveret og uveret set inn.

Salme 3,5-9

v.5: David ropa høgt til Herren, og han fekk svar. Det er i den ytste naud at Guds barn ropar til Herren. Då er alle vegar stengde utan vegen til opp til Gud, og bøna vert heilt reell. Då grip alltid Gud inn på eitt eller anna vis. Den som ropar får hjelp.
v.6: Ofte svarar Gud den naudstilte med FRED slik at ein i det minste får seg litt søvn. For det er alltid vanskeleg å sova når nauda er stor. Og den som søv lite, tenkjer uklårt . Det neste svaret frå Gud er gjerne KJENSLE AV HANS NÆRVÆR OG GODKJENNING. David kjente seg støtta av Herren, og det var viktig for han. Den som kjenner seg på lag med Gud og vise versa har ei skikkeleg god kjensle.
V.7: Her er kongen komen seg skikkeleg ovanpå, og sparer ikkje på konfekten. Men me får tru at det var slik han kjende seg: heilt uimotståeleg. Freidig mot, få me seia.
v.8: Men hjelpeløysa kom attende og han måtte ropa til Gud enno ein gong. Og slik er det ofte i truslivet. I ein augneblinken er ein heilt sikker på at alt går vegen, men det skal ikkje alltid så mykje til før ein begynnar å vakla att. Den menneskelege psyke er labil.
På slutten av verset får me innblikk i tidlegar rundar der Gud har vore i ringen og slått inn både kjakar og tenner på David sine fiendar. Han har flotte sigrar å sjå attende på, og kan godt tenkja seg ein repetisjon denne gongen.
v.9: inneheld ein proklamasjon og ei bøn. Ut frå konteksten må frelse her vera hjelp for hjelpelause. Gud har denne hjelpa og vil ikkje halda henne tilbake for den som i sin desperasjon ber om hjelp.
Men for oss som er oppteken av at folk skal bli frelst i nytestamentleg forstand, minnar dette ordet oss om at frelsa er ei gåve frå Gud. Den kom med Jesus og blir vår når me utan innseiing tek imot han i hjarto våre.
Men for oss som evangeliserer og byggjer kyrkjelyd er det viktig å vita at frelsa, dvs vekkjinga tilhøyrer Gud, og det står til han å gje denne gåva til folket sitt og det samfunnet me er sett til å tena med evangeliet om Jesus. Det er den ultimate velsigninga.