Til korleiaren. Av Herrens tenar. Av David.
2 Synda talar til den lovlause
djupt i hans hjarte.
Redsle for Gud har han ikkje for auge.
3 Han ser det som smiger
at ein oppdagar hans skuld
og legg han for hat.
4 Kvart ord frå hans munn er urett og svik.
Han er ikkje forstandig meir og gjer ikkje det gode.
5 Han legg vonde planar på leiet.
Han vel ein veg som ikkje er god.
Han viser ikkje frå seg det vonde.
v.2: "Den lovlause" er den som ikkje anerkjenner Guds overherredøme i livet sitt, og dermed heller ikkje autoriteten i Guds ord. Han er sin eigen gud, og difor blir han utan vern mot det vonde og eit lett offer for djevelen når denne gjev han syndige idear.
v.3: Synd og vondskap har ein tendens til å veksa ut over sine proporsjonar i eit menneskeliv, og ein endar opp med å vera stolt over det i livet som er heilt galt etter Guds ord. Ein vert utan skam.
v.4 og 5: Til slutt endar denne personen opp med å leggja vonde planar. Då er opprøret mot Gud blitt gjennomtenkt og det vonde ein gjer er resultat av eit aktivt val, og ikkje av freisting og fall. Det som Gud kallar vondt, kallar denne godt og vise versa. Det er dette som er den "lovløysa" som Jesus snakkar om i Matteus 24,12, som gjer at kjærleiken mellom folk kolnar. Ulydnad mot Guds ord er vatn på Guds eld.
lørdag 7. september 2013
tirsdag 18. juni 2013
Salme 35,25-28
25 Dei skal ikkje le og tenkja: «Som vi ønskte!»
Dei skal ikkje seia: «Vi har slukt han.»
Dette verset er ein profeti om at fiendane ikkje skal lukkast og triumfera. Den gleda skal dei ikkje få.
26 Alle som gler seg over mi ulukke,
skal bli til spott og skam.
Dei som ser ned på meg,
skal kle seg i skam og vanære.
27 Dei som bryr seg om min rett,
skal jubla og gleda seg.
Alltid skal dei seia: «Stor er Herren,
som ønskjer fred for sin tenar.»
Desse to verset uttrykker ein viktig bibelsk sanning om rettferd: Du får att etter den måten du behandlar andre. Den som spottar, vil sjølv oppleva spott, den som ærar ein annan vil sjølv bli æra. Som også Jesus seier det i Bergpreika: "Sæle dei miskunnsame, dei skal få miskunn." Det er Gud som regiserer dette.
Dei som bryr seg om min rett, er det som forsvarer salmisten når han må fronta urettvise klagemål. Dei skal "jubla og gleda seg". Det betyr at dei vinn fram med saka. Elles vil folk som stiller opp for andre alltid ha ei kjelde til glede i seg sjølv. Forsvarar fungerer i samsvar med Den heilage ande, og når me er i harmoni med han, blir me glade. Me registrerer i vår ånd at Gud er stor, og at han "ønskjer fred for sin tenar." Fred = shalom = velferd.
28 Mi tunge skal forkynna di rettferd
og lovprisa deg heile dagen.
Enno ein gong ser me at trua losnar tungebandet, den som erfarer Gud forkynner hans rettferd (som også kan omsetjast "frelse"), og lovpriser han heile dagen. Personleg gudserfaring resulterer i eit totalengasjement for Gud. Ein lovar Han døgnet på tamp :)
Dei skal ikkje seia: «Vi har slukt han.»
Dette verset er ein profeti om at fiendane ikkje skal lukkast og triumfera. Den gleda skal dei ikkje få.
26 Alle som gler seg over mi ulukke,
skal bli til spott og skam.
Dei som ser ned på meg,
skal kle seg i skam og vanære.
27 Dei som bryr seg om min rett,
skal jubla og gleda seg.
Alltid skal dei seia: «Stor er Herren,
som ønskjer fred for sin tenar.»
Desse to verset uttrykker ein viktig bibelsk sanning om rettferd: Du får att etter den måten du behandlar andre. Den som spottar, vil sjølv oppleva spott, den som ærar ein annan vil sjølv bli æra. Som også Jesus seier det i Bergpreika: "Sæle dei miskunnsame, dei skal få miskunn." Det er Gud som regiserer dette.
Dei som bryr seg om min rett, er det som forsvarer salmisten når han må fronta urettvise klagemål. Dei skal "jubla og gleda seg". Det betyr at dei vinn fram med saka. Elles vil folk som stiller opp for andre alltid ha ei kjelde til glede i seg sjølv. Forsvarar fungerer i samsvar med Den heilage ande, og når me er i harmoni med han, blir me glade. Me registrerer i vår ånd at Gud er stor, og at han "ønskjer fred for sin tenar." Fred = shalom = velferd.
28 Mi tunge skal forkynna di rettferd
og lovprisa deg heile dagen.
Enno ein gong ser me at trua losnar tungebandet, den som erfarer Gud forkynner hans rettferd (som også kan omsetjast "frelse"), og lovpriser han heile dagen. Personleg gudserfaring resulterer i eit totalengasjement for Gud. Ein lovar Han døgnet på tamp :)
mandag 17. juni 2013
Salme 35, 17-24
17 Herre, kor lenge vil du sjå på?
Berg mitt liv frå herjingane deira,
det einaste eg har, frå løvene!
"Kor lenge?" er eit spørsmål som går att hos folk som slit, men som det sjeldan vert gjeve svar på av Gud. Det er rimeleg å tru at dette i dei fleste høve ikkje er bestemt. Gud ser tinga an, for å bruka eit menneskeleg uttrykk. Lengda på lidinga er m.a. knytta til grad av bøn (2.Kor.1,11) , og stundom av grad av omvending.
Så ber han om å bli berga frå fiendane (løvene) sine herjingar. "Liv" er det same som "sjel". Det strekker seg altså langt utover det fysiske. Det handlar om livet med Gud og nesten. Folk kan få livet sitt skikkeleg øydelagt sjølv om dei ikkje bli drepne fysisk.
18 Eg vil prisa deg i den store forsamlinga,
i folkemengda vil eg lova deg.
Dette er eit ord eg set stor pris på. Me finn mange ord i Bibelen som handlar om å prisa Gud saman med andre, eller mellom andre. Når me gjer det, gjev me Gud rom til å råda mellom oss og gjera sine gjerningar med oss og gjennom oss.
19 Lat ikkje mine svikefulle fiendar
gleda seg over meg!
Dei som hatar meg utan grunn,
skal ikkje få senda meg hånlege blikk.
20 For dei talar ikkje venleg,
men tenkjer ut svikefulle planar
mot dei stille i landet.
21 Dei sperrar opp munnen imot meg
og ler hånleg: «Vi har sett det med eigne auge!»
Han held fram med å be om at fiendane hans skal mislukkast med å gjennomføra dei svikefulle planane sine. "Dei stille i landet" er dei som trur på Gud, som ope lovar hans namn og hevdar hans ord og som jobbar i det stille med å læra folk å gå på Guds vegar. Slike folk er svært effektive og vil på sikt gjennomsyra samfunnet med Guds ord og godleik, dei "arvar landet" (Matt.5,3). Det er desse djevelen forfølgjer og hånar, og han framstiller dei som fjerne og drøymande menneske utan bakkekontakt. "Vi har sett det med eigne augo" kan også bety at dei har sett salmisten sin dysfunksjon og hans nederlag, og at dei held dette miskunnslaust opp mot han.
22 Du ser det, Herre. Tei ikkje!
Herre, ver ikkje langt borte frå meg!
23 Vakna og hjelp meg til min rett,
min Gud og Herre, før mi sak!
24 Døm meg etter di rettferd, Herre, min Gud.
Lat dei ikkje gleda seg over meg!
v.22 startar med å slå fast at Herren ser og observerer kva som skjer med salmisten. Det er bra, men han vil ikkje ha Gud som ein passiv tilskodar på lang avstand. Han vil at han skal koma nær og ta vare på han og tala saka hans overfor motstandarane. Dette er så menneskeleg. Når menneska ikkje vil oss vel, blir me redde og føler fort at Gud er fjern og stille, ja nærast sovande. Me får lyst og vekka han, v.23. Det er sjølvsagt ikkje snakk om å vekka Gud fysisk, for i følgje Salme 121 så søv og slumrar ikkje Israels vaktar, men å vekka han for oss og vår sak, gjera han oppmerksam på at her føregår det saker og ting som ikkje er bra og som strengt tatt er hans bord.
Kjære lesar! Verda er full av urett. Makta vinn nesten alltid over retten, og slike bøner som dette er høgst relevante i ei verd der mafiakreftene ser ut til å vinna terreng i mange land, og infiltrera både den økonomiske og politiske makteelite.
For truande menneske er Gud både sakførar og domar. Me skal alle fram for Kristi domstol, skriv Paulus i 2.Kor 5. Det er to ting å seia om denne domen: For det første: Jesus er vår domar, og med bakgrunn i at han døydde for våre synder og sto opp til vår rettferd, har han mandat til å frikjenna alle som trur. Han tok bort syndene våre på krossen, og så lenge me trur på han, og så lenge me vil at hans verk på krossen skal gjelda for oss, blir me ikkje domfelte. Det andre er at han gjev oss løn for det gode me han gjort i hans namn, og storleiken på løna vurderer Han.
Salmisten vl bli dømt etter GUDS rettferd, ikkje etter det menneske meiner er rettferdig, for det er to heilt ulke ting. Gud veg alle ting rett, medan menneska legg vekta snart på det eine og snart på det andre, alt etter kva som gagnar saka deira. Det store for oss er at Gud også kjenner vekta og verdien på Jesus, og at han for Hans skuld allttid dømer til vår fordel, og han ler aldri av oss når det går galt. Ein av menneska sine simplaste eigenskapar er skadefryden, og salmisten ber om å bli spart for å koma i ein situasjon der motstandarane sit att og peikar lang nase.
mandag 13. mai 2013
Salme 35,10-16
10 Kvart bein i kroppen skal seia:
« Herre, kven er som du,
du bergar den hjelpelause
frå den som er sterkare enn han,
ein fattig stakkar
frå den som ranar han.»
11 Falske vitne reiser seg,
dei spør meg om slikt eg ikkje veit.
12 Dei løner godt med vondt,
eg sit att åleine.
13 Men eg kledde meg i sekkestrie då dei var sjuke.
Eg plaga meg med faste
og bad med hovudet bøygd
14 som for ein ven eller bror.
Lik ein som sørgjer over mor si,
gjekk eg nedbøygd i svarte klede.
15 Men når eg snåvar,
blir dei glade og samlar seg.
Dei samlar seg mot meg for å slå
utan at eg veit om det,
dei riv og slit utan stans.
16 Ugudelege som dei er,
spottar og håner dei,
dei skjer tenner mot meg.
v.10. "Kvart bein" illustrerer her det inste av det inste hos salmisten, heile hans konstitusjon. Han er heilt oppslukt av å vitna om Guds godleik, og han gjer det.
Spørsmålet "kven er som du"? er retorisk. Svaret er sjølvinnlysande. Ingen er som Gud, det er ingen som engasjerer seg i svake og hjelpelause menneske som han.
v.11: Falske vitne er personar som ikkje har sanninga som ideal, men som blir styrt etter ønske om å få felt han/ho dei vitnar mot.
Dei stiller "vanskelege spørsmål" som salmisten ikkje kan svara på. Slikt kan skje i rettssaker overfor kristne under forfølging, men også i vitnesituasjonar. Kven har vel ikkje opplevd denne type spørsmål når ein skal vitna om Jesus for nokon? Straks kjem den ein vil vinna for Gud opp med eit hav av vanskelege spørsmål. Ein ønskjer ikkje svar, men å skubba Gud bort frå livet sitt.
v.12: Salmisten har synt fiendane sin godleik, men blir møtt med vondskap tilbake. Dette var Jesu kår i verda, og er, som me har sagt mange gongar, ofte det kår som etterfølgjarane hans må leva under. Å syna menneska godleik garanterer ikkje mot forfølging. Kvifor er det slik? Fordi forfølging ikkje skriv seg frå menneske, men frå djevelen, denne verdas fyrste. Han let seg ikkje overvinna av det gode. Han styrer ikkje etter etiske og logiske reglar.
v.13-14: Salmisten hadde verkeleg engasjert seg i uvenene sine, fasta og bedd for dei då dei var sjuke. Difor var denne motstanden så vanskeleg å forstå for han.
v.15-16 skildrar den skadefryd som uvenene kjenner på når det går dårleg for denne salmisten. Skadefryd er den menneskelege synd på sitt mest groteske. At me ikkje bryr oss om dei lidande er ein ting, men me har nådd botn på den moralske stigen når me gleder oss over andres naud.
Gud elskar fellesskap bygd på kjærleik og solidaritet. Men det finst også eit djevelsk fellesskap. Det finn me når folk slår seg saman for å nedkjempa ein felles fiende. Fellesskap i opprør, kan me kalla det. Det kan aldri bestå. Når ein har nådd sitt mål, begynner folk å nedkjempa kvarandre.
I den vestlege delen av verda ser me i vår tid at media spelar ein vesentleg rolle når det gjeld å samla folk i hylekor mot enkeltpersonar. I slike prosessar vekkest rovlysta i folk. Ein jaktar på eit offer, og dei det gjeld vert spotta rundt alle bord. Det fører nokre av dei inn i døden. Når objektiv sanning vert kopla saman med spekulasjonar, er det ingen nåde å spora hos folk.
« Herre, kven er som du,
du bergar den hjelpelause
frå den som er sterkare enn han,
ein fattig stakkar
frå den som ranar han.»
11 Falske vitne reiser seg,
dei spør meg om slikt eg ikkje veit.
12 Dei løner godt med vondt,
eg sit att åleine.
13 Men eg kledde meg i sekkestrie då dei var sjuke.
Eg plaga meg med faste
og bad med hovudet bøygd
14 som for ein ven eller bror.
Lik ein som sørgjer over mor si,
gjekk eg nedbøygd i svarte klede.
15 Men når eg snåvar,
blir dei glade og samlar seg.
Dei samlar seg mot meg for å slå
utan at eg veit om det,
dei riv og slit utan stans.
16 Ugudelege som dei er,
spottar og håner dei,
dei skjer tenner mot meg.
v.10. "Kvart bein" illustrerer her det inste av det inste hos salmisten, heile hans konstitusjon. Han er heilt oppslukt av å vitna om Guds godleik, og han gjer det.
Spørsmålet "kven er som du"? er retorisk. Svaret er sjølvinnlysande. Ingen er som Gud, det er ingen som engasjerer seg i svake og hjelpelause menneske som han.
v.11: Falske vitne er personar som ikkje har sanninga som ideal, men som blir styrt etter ønske om å få felt han/ho dei vitnar mot.
Dei stiller "vanskelege spørsmål" som salmisten ikkje kan svara på. Slikt kan skje i rettssaker overfor kristne under forfølging, men også i vitnesituasjonar. Kven har vel ikkje opplevd denne type spørsmål når ein skal vitna om Jesus for nokon? Straks kjem den ein vil vinna for Gud opp med eit hav av vanskelege spørsmål. Ein ønskjer ikkje svar, men å skubba Gud bort frå livet sitt.
v.12: Salmisten har synt fiendane sin godleik, men blir møtt med vondskap tilbake. Dette var Jesu kår i verda, og er, som me har sagt mange gongar, ofte det kår som etterfølgjarane hans må leva under. Å syna menneska godleik garanterer ikkje mot forfølging. Kvifor er det slik? Fordi forfølging ikkje skriv seg frå menneske, men frå djevelen, denne verdas fyrste. Han let seg ikkje overvinna av det gode. Han styrer ikkje etter etiske og logiske reglar.
v.13-14: Salmisten hadde verkeleg engasjert seg i uvenene sine, fasta og bedd for dei då dei var sjuke. Difor var denne motstanden så vanskeleg å forstå for han.
v.15-16 skildrar den skadefryd som uvenene kjenner på når det går dårleg for denne salmisten. Skadefryd er den menneskelege synd på sitt mest groteske. At me ikkje bryr oss om dei lidande er ein ting, men me har nådd botn på den moralske stigen når me gleder oss over andres naud.
Gud elskar fellesskap bygd på kjærleik og solidaritet. Men det finst også eit djevelsk fellesskap. Det finn me når folk slår seg saman for å nedkjempa ein felles fiende. Fellesskap i opprør, kan me kalla det. Det kan aldri bestå. Når ein har nådd sitt mål, begynner folk å nedkjempa kvarandre.
I den vestlege delen av verda ser me i vår tid at media spelar ein vesentleg rolle når det gjeld å samla folk i hylekor mot enkeltpersonar. I slike prosessar vekkest rovlysta i folk. Ein jaktar på eit offer, og dei det gjeld vert spotta rundt alle bord. Det fører nokre av dei inn i døden. Når objektiv sanning vert kopla saman med spekulasjonar, er det ingen nåde å spora hos folk.
tirsdag 23. april 2013
Salme 35,1-9
Av David.
Herre, strid mot dei som strider mot meg.
Kjemp mot dei som kjempar mot meg!
2 Grip rundskjold og langskjold,
reis deg og hjelp meg!
3 Ta spyd og stridsøks fram
mot dei som jagar meg.
Sei til meg: «Eg er di frelse!»
4 Lat dei som står meg etter livet,
bli til spott og skam.
Lat dei som tenkjer ut vondt imot meg,
dra seg attende med skam!
5 Gjev dei må bli som agner for vinden
når Herrens engel støyter dei bort.
6 Gjev deira veg blir mørk og glatt
når Herrens engel jagar dei.
7 For utan grunn har dei spent ut sitt garn,
utan grunn har dei grave ei fallgrav for meg.
8 Måtte ulukka koma uventa over han.
Måtte garnet han spente ut, fanga han sjølv.
Måtte han falla i ulukke!
9 Men eg skal jubla i Herren
og gleda meg over hans frelse.
Salme 35 har eit sterkt fiendemotiv. Innhaldet i salma er ganske framand for oss kristne som snakkar nynorsk og bur i Noreg. Men det er berre dei ferraste av Guds barn som gjer det. Dei fleste kristne i dag er på ein eller annan måte utesette for grov baktale, diskriminering og stygge overgrep frå klårt definerte fiendar, slik som Jesus i si tid.
Det kan vera styresmaktene i eit land som utgjer fienden, religiøse autoritetar, religiøse ekstremistar, kapitalinteresser eller storfamiliar. Alle desse grupperingane kan ha interesse av at kristne vert brakt til tausheit, eller at dei seier i frå seg trua og konverterer til den "rette" trua som dei sjølve representerer. Mange, mange tusen kristne vert årleg drepne fordi dei står opp for Jesus. Enno fleire vert fengsla og trakasserte.
Kristne kan ikkje hemna seg. Hemnen høyrer Herren til. Men ein kan be om at fiendane som vil det vonde ikkje lukkast i planane sine, og at Herren nedkjempar dei, at han sjølv fell i garnet han har spent ut for andre, ja, at han fell i ulukke.
Er dette syndig? Nei, det kan det umogeleg vera. I salmane er jo frelse like mykje å bli frelst frå fiendar som å bli frelst frå synd og straff. Det er altså lov å be slik. Ikkje berre for sin eigen del, men for fiendane si skuld. Dei har ikkje godt av å lukkast med det dei held på med. Vert dei audmjuka, kan dei bli frelste.
Dette fråtek oss imidlertid ikkje den plikt me har til å elska dei, be for dei også med positive ord og gjera vel mot dei. Det gjer Jesus heilt klårt for oss i Bergpreika.
Eg vil ikkje gå inn i detaljane i versa. Det er ikkje naudsynt. Berre enno ein gong poengtera at det alltid er god grunn til å prisa og lova Herren, sjølv om livet er kjipt og folk er kjipe. David visste det, difor bryt han i vers 9 ut i lovprisning og proklamerer at han vil jubla i Herren og gleda seg over hans frelse. Det handlar om å festa fokus på rett plass.
Herre, strid mot dei som strider mot meg.
Kjemp mot dei som kjempar mot meg!
2 Grip rundskjold og langskjold,
reis deg og hjelp meg!
3 Ta spyd og stridsøks fram
mot dei som jagar meg.
Sei til meg: «Eg er di frelse!»
4 Lat dei som står meg etter livet,
bli til spott og skam.
Lat dei som tenkjer ut vondt imot meg,
dra seg attende med skam!
5 Gjev dei må bli som agner for vinden
når Herrens engel støyter dei bort.
6 Gjev deira veg blir mørk og glatt
når Herrens engel jagar dei.
7 For utan grunn har dei spent ut sitt garn,
utan grunn har dei grave ei fallgrav for meg.
8 Måtte ulukka koma uventa over han.
Måtte garnet han spente ut, fanga han sjølv.
Måtte han falla i ulukke!
9 Men eg skal jubla i Herren
og gleda meg over hans frelse.
Salme 35 har eit sterkt fiendemotiv. Innhaldet i salma er ganske framand for oss kristne som snakkar nynorsk og bur i Noreg. Men det er berre dei ferraste av Guds barn som gjer det. Dei fleste kristne i dag er på ein eller annan måte utesette for grov baktale, diskriminering og stygge overgrep frå klårt definerte fiendar, slik som Jesus i si tid.
Det kan vera styresmaktene i eit land som utgjer fienden, religiøse autoritetar, religiøse ekstremistar, kapitalinteresser eller storfamiliar. Alle desse grupperingane kan ha interesse av at kristne vert brakt til tausheit, eller at dei seier i frå seg trua og konverterer til den "rette" trua som dei sjølve representerer. Mange, mange tusen kristne vert årleg drepne fordi dei står opp for Jesus. Enno fleire vert fengsla og trakasserte.
Kristne kan ikkje hemna seg. Hemnen høyrer Herren til. Men ein kan be om at fiendane som vil det vonde ikkje lukkast i planane sine, og at Herren nedkjempar dei, at han sjølv fell i garnet han har spent ut for andre, ja, at han fell i ulukke.
Er dette syndig? Nei, det kan det umogeleg vera. I salmane er jo frelse like mykje å bli frelst frå fiendar som å bli frelst frå synd og straff. Det er altså lov å be slik. Ikkje berre for sin eigen del, men for fiendane si skuld. Dei har ikkje godt av å lukkast med det dei held på med. Vert dei audmjuka, kan dei bli frelste.
Dette fråtek oss imidlertid ikkje den plikt me har til å elska dei, be for dei også med positive ord og gjera vel mot dei. Det gjer Jesus heilt klårt for oss i Bergpreika.
Eg vil ikkje gå inn i detaljane i versa. Det er ikkje naudsynt. Berre enno ein gong poengtera at det alltid er god grunn til å prisa og lova Herren, sjølv om livet er kjipt og folk er kjipe. David visste det, difor bryt han i vers 9 ut i lovprisning og proklamerer at han vil jubla i Herren og gleda seg over hans frelse. Det handlar om å festa fokus på rett plass.
torsdag 11. april 2013
Salme 34,16-23
16 ע Herrens auge følgjer dei rettferdige,
hans øyre høyrer deira rop.
17 פ Herrens andlet er vendt mot dei som gjer det vonde,
han skal utrydda minnet om dei frå jorda.
18 צ Dei rettferdige ropar, og Herren høyrer,
han bergar dei ut or alle trengsler.
19 ק Herren er nær hos dei som har eit sundbrote hjarte,
han frelser dei som har ei knust ånd.
20 ר Mange ulukker rammar den rettferdige,
men Herren friar han ut av dei alle.
21 ש Han tek vare på kvart bein i hans kropp,
ikkje eitt av dei skal brytast.
22 ת Ulukke drep den lovlause,
dei som hatar den rettferdige, blir straffa.
23 Men Herren bergar livet til sine tenarar,
ingen som søkjer tilflukt hos han, blir straffa.
v.16 er trøystefull tale. Dei rettferdige er dei som stolar på Gud og som held hans bod. Slike menneske blir rekna rettferdige pga trua, og dei har fått den Ande som gjer at dei lever rettferdig, dvs etter kjærleikens lover. Desse menneska har Guds gode auga kvilande på seg. Han slepper dei aldri av syne, og lyttar ekstra nøye til bønene deira. Kvart truande menneske som strekker seg etter å leva etter Guds ords standard kan trygt rekna med at denne lovnaden gjeld han/henne. Jakob skriv: Ein rettferdig manns bøn har stor verkekraft. Dette er også tema for vers 18.
v.17: Dei som gjer det vonde har Gud som motstandar. Dei skal ikkje hugsast. Det siste gjeld for den komande verda. Då skal minna etter dei vonde viskast bort for alltid.
v.19 er fullt av trøyst for den knuste kristne. Kven er det? Den som er råka av sorg over eigne eller andre sine synder, den som blir forfølgt for trua si, torturert og fengsla for Jesu sak, den som er blitt sviken og forlaten av ektefellen, den som har fått ein stygg diagnose, den som har opplevd dødsfall i nær familie, den som har mista jobben og det økonomiske grunnlaget, det kan vera så mangt. I slike situasjonar opplever folk Gud langt borte. MEN DÅ ER HAN NÆRARE ENN NOKON GONG. Det er bodskapen i dette verset. Dette føler me ikkje, det må gripast i tru. Då vil etter kvart kjenslene spela på lag. Guds frelse er her i vid meining, det handlar om attreising av heile menneske. Frelsa gjeld ikkje berre det neste livet, men også det livet me lever her. Gud frelser oss ikkje berre frå synd, men også frå mangt anna som vil riva oss ned og gjera oss ulukkelege. Og hugs: Frelse tek me imot i tru og med takk.
v.20 er ein variant av vers 19. Men her blir det poengtert at for den truande kristne er ikkje ulukker ein sjeldan sak. Dei er mange, les me. Det må du vita som opplever det uforståelege. Kvifor skjer dette med meg? Kvifor vernar ikkje Gud meg mot slikt? Det er fordi du er i hans skule, og du skal vita at så mange som ulukkene er, så mange er Guds frelsesgjerningar, og kvar gong eit menneske erfarer Guds trufaste inngrep, blir ein litt betre kjent med han og elskar han litt meir enn før.
v.21 syner oss at denne salma strengt tatt handlar om Jesu liding. Ingen bein vart brotne hos han, det poengterer evangelisten Johannes som ei oppfylling av dette ordet.
v.22 lærer oss at den lovlause vert drepen av den ulukka som råkar, medan den rettferdige vert fria ut. Den lovlause er den som ikkje anerkjenner Guds lover som gyldige for livet sitt. Den som opponerer mot Gud formar sin eigen undergang, like eins dei som hatar og forfølgjer rettferdige. Dei blir råka av Guds strenge dom.
v.23 er eit herleg evangelium. Først vert lovnaden om utfriing teken opp att. Dernest vert det poengtert at den som søkjjer tilflukt hos Gud, dvs vel å stola på han og ordet hans, ikkje skal lida straff, men bli frikjent i domen. Og dette er hjarta i den kristne trua. Me får det som Jesus hadde fortent, og han fekk det som me hadde fortent. Han vart handsama som om han var oss, og me vert handsama som om me er han. Så stor kraft og betydning har trua.
hans øyre høyrer deira rop.
17 פ Herrens andlet er vendt mot dei som gjer det vonde,
han skal utrydda minnet om dei frå jorda.
18 צ Dei rettferdige ropar, og Herren høyrer,
han bergar dei ut or alle trengsler.
19 ק Herren er nær hos dei som har eit sundbrote hjarte,
han frelser dei som har ei knust ånd.
20 ר Mange ulukker rammar den rettferdige,
men Herren friar han ut av dei alle.
21 ש Han tek vare på kvart bein i hans kropp,
ikkje eitt av dei skal brytast.
22 ת Ulukke drep den lovlause,
dei som hatar den rettferdige, blir straffa.
23 Men Herren bergar livet til sine tenarar,
ingen som søkjer tilflukt hos han, blir straffa.
v.16 er trøystefull tale. Dei rettferdige er dei som stolar på Gud og som held hans bod. Slike menneske blir rekna rettferdige pga trua, og dei har fått den Ande som gjer at dei lever rettferdig, dvs etter kjærleikens lover. Desse menneska har Guds gode auga kvilande på seg. Han slepper dei aldri av syne, og lyttar ekstra nøye til bønene deira. Kvart truande menneske som strekker seg etter å leva etter Guds ords standard kan trygt rekna med at denne lovnaden gjeld han/henne. Jakob skriv: Ein rettferdig manns bøn har stor verkekraft. Dette er også tema for vers 18.
v.17: Dei som gjer det vonde har Gud som motstandar. Dei skal ikkje hugsast. Det siste gjeld for den komande verda. Då skal minna etter dei vonde viskast bort for alltid.
v.19 er fullt av trøyst for den knuste kristne. Kven er det? Den som er råka av sorg over eigne eller andre sine synder, den som blir forfølgt for trua si, torturert og fengsla for Jesu sak, den som er blitt sviken og forlaten av ektefellen, den som har fått ein stygg diagnose, den som har opplevd dødsfall i nær familie, den som har mista jobben og det økonomiske grunnlaget, det kan vera så mangt. I slike situasjonar opplever folk Gud langt borte. MEN DÅ ER HAN NÆRARE ENN NOKON GONG. Det er bodskapen i dette verset. Dette føler me ikkje, det må gripast i tru. Då vil etter kvart kjenslene spela på lag. Guds frelse er her i vid meining, det handlar om attreising av heile menneske. Frelsa gjeld ikkje berre det neste livet, men også det livet me lever her. Gud frelser oss ikkje berre frå synd, men også frå mangt anna som vil riva oss ned og gjera oss ulukkelege. Og hugs: Frelse tek me imot i tru og med takk.
v.20 er ein variant av vers 19. Men her blir det poengtert at for den truande kristne er ikkje ulukker ein sjeldan sak. Dei er mange, les me. Det må du vita som opplever det uforståelege. Kvifor skjer dette med meg? Kvifor vernar ikkje Gud meg mot slikt? Det er fordi du er i hans skule, og du skal vita at så mange som ulukkene er, så mange er Guds frelsesgjerningar, og kvar gong eit menneske erfarer Guds trufaste inngrep, blir ein litt betre kjent med han og elskar han litt meir enn før.
v.21 syner oss at denne salma strengt tatt handlar om Jesu liding. Ingen bein vart brotne hos han, det poengterer evangelisten Johannes som ei oppfylling av dette ordet.
v.22 lærer oss at den lovlause vert drepen av den ulukka som råkar, medan den rettferdige vert fria ut. Den lovlause er den som ikkje anerkjenner Guds lover som gyldige for livet sitt. Den som opponerer mot Gud formar sin eigen undergang, like eins dei som hatar og forfølgjer rettferdige. Dei blir råka av Guds strenge dom.
v.23 er eit herleg evangelium. Først vert lovnaden om utfriing teken opp att. Dernest vert det poengtert at den som søkjjer tilflukt hos Gud, dvs vel å stola på han og ordet hans, ikkje skal lida straff, men bli frikjent i domen. Og dette er hjarta i den kristne trua. Me får det som Jesus hadde fortent, og han fekk det som me hadde fortent. Han vart handsama som om han var oss, og me vert handsama som om me er han. Så stor kraft og betydning har trua.
mandag 8. april 2013
Salme 34,12-15
12 ל Kom hit, born, høyr på meg!
Eg vil læra dykk frykt for Herren.
13 מ Er du ein som har glede av livet,
som elskar å sjå gode dagar?
14 נ Hald då tunga borte frå det som er vondt,
og leppene borte frå svikefull tale.
15 ס Vend deg bort frå det vonde og gjer det gode.
Søk fred og jag etter han!
Denne delen av salma høyrer med til visdomslitteraturen. Folk i våre dagar vil kalla det for "moralisme", men truande menneske kallar det "oppseding i rettferd", for å låna eit uttrykk frå Paulus sitt 2. brev til Timoteus kap 3.
I vers 12 inviterer salmisten oss til "å koma til seg" og høyra på han. Det ligg implisitt her at å koma til salmisten er einsbetydande med å koma til Gud, for salmisten talar ord frå Gud. Å koma til Gud er det same som å ha samfunn med han. Dette er viktig, for moral utan samfunn med Gud blir "moralisme", men moral som spring ut frå samfunn med Gud kallar me kjærleik i praksis.
Å høyra på Gud inneber å innretta seg etter hans ord. Frykt for Herren kan og må lærast, ingen har det i seg. Gudsfrykten kjem med Guds ord.
v.13-15 er ei oppskrift på sann lukke som liknar på det me les i Salme 15, og her, som der, vert lukke og livsstil kopla saman. Det handlar om å passa tunga, snu seg bort frå vondskap, syna godleik til alle, forhindra konfliktar og jobba for fred.
Vanlegvis vert lukke kopla saman med kjøpekraft. Men dette eit blindspor. Den som lever rett, fremjar både si eiga og andre si lukke.
Eg vil læra dykk frykt for Herren.
13 מ Er du ein som har glede av livet,
som elskar å sjå gode dagar?
14 נ Hald då tunga borte frå det som er vondt,
og leppene borte frå svikefull tale.
15 ס Vend deg bort frå det vonde og gjer det gode.
Søk fred og jag etter han!
Denne delen av salma høyrer med til visdomslitteraturen. Folk i våre dagar vil kalla det for "moralisme", men truande menneske kallar det "oppseding i rettferd", for å låna eit uttrykk frå Paulus sitt 2. brev til Timoteus kap 3.
I vers 12 inviterer salmisten oss til "å koma til seg" og høyra på han. Det ligg implisitt her at å koma til salmisten er einsbetydande med å koma til Gud, for salmisten talar ord frå Gud. Å koma til Gud er det same som å ha samfunn med han. Dette er viktig, for moral utan samfunn med Gud blir "moralisme", men moral som spring ut frå samfunn med Gud kallar me kjærleik i praksis.
Å høyra på Gud inneber å innretta seg etter hans ord. Frykt for Herren kan og må lærast, ingen har det i seg. Gudsfrykten kjem med Guds ord.
v.13-15 er ei oppskrift på sann lukke som liknar på det me les i Salme 15, og her, som der, vert lukke og livsstil kopla saman. Det handlar om å passa tunga, snu seg bort frå vondskap, syna godleik til alle, forhindra konfliktar og jobba for fred.
Vanlegvis vert lukke kopla saman med kjøpekraft. Men dette eit blindspor. Den som lever rett, fremjar både si eiga og andre si lukke.
Abonner på:
Innlegg (Atom)